Kist Hidatik Nedir?

Kist Hidatik, Echinococcus granulosis denen parazitin neden olduğu bir hastalıktır. Sıklıkla karaciğer ve akciğerde enfeksiyona neden olmakla beraber beyin, kalp, böbrek, göz küresi gibi organlarda da görülebilir.  Erişkinlerde en sık karaciğerde görülürken çocuklarda akciğerlerde gözükür.

Kist Hidatik Nasıl Bulaşır?

E.granulosus’un erişkin şekli köpek, kurt, çakal gibi hayvanlarda barınır. Ekinokok infeksi­yonu hayvancılık yapılan bölgelerde yaygındır. Koyun, sığır gibi ara konaklar yumurtaları ağız yoluyla alırlar. Bu hayvanların çeşitli organla­rında hidatik kistler oluşur. Kistli organların kö­pekler tarafından yenmesiyle infeksiyon gelişir. İnsanlara infeksiyon, köpekle direkt temasla ve­ya infekte köpeğin dışkısı ile çevreye yayılan E.granulosus yumurtalarının alınmasıyla bu­laşır.

Onikiparmak bağırsağında yumurtadan embriyo çıkar, barsak duvarından geçerek karaciğere gelir. Embriyolar karaciğerden akciğerlere veya sistemik dolaşımla diğer organlara  da yayılabilir. Embriyolar gittikleri yerlerde ya konak tarafından harap edilir veya hidatik kistleri oluşturur. Bu kistlerin çapı 20 cm ye kadar bü­yüyebilir.

Bulguları Nelerdir?

Kist Hidatikli kişilerin bü­yük bir kısmında belirgin bir şikâyet yoktur.  Kistlerin büyü­mesi yavaştır ve vücuda giren parazit ancak bir­kaç yıl sonra klinik belirti vermeye başlar.

Kistler tek odalıdır, çev­resi belirgin, içi sıvı ile dolu yer kaplayan ya­pılar şeklindedir. Beyin ve akciğer gibi destek dokusu zayıf olan bölgelerdeki kistlerde şikayetler erken ortaya çıkar ve komşu dokula­ra açılma riski yüksektir. Kistlerin akciğer zarına veya karın zarına yayılması ciddi klinik tab­lolara neden olabilir. Akciğer hidatik kisti tek­rarlayan ateş, öksürük nöbetleri, göğüs ağrısı, solunum sıkıntısı, kanlı öksürük, kist solunum yoluna açılmışsa kist sıvısının ve kist mebranının  öksürük ile ağızdan gelmesi gibi klinik belirtilere neden olur. Karaciğer kist hidatiklerinde ise karın ağrısı, kusma, karaciğerde büyüme, sarılık görülebilir.

Kist sıvısının dışarıya yavaş yavaş sızması alerjik şikayetlere, özellikle ürtikere neden olur. Kistin ani yırtılması ile ağır anafilaksi tab­losu gelişir. Kistin yırtılması sonucu kistler yayılabilir.

Tanı Nasıl Koyulur?

Kist varlığı göğüs veya karnın incelenmesinde saptanır. Ultrasonografi veya bilgisayarlı tomografi ile kistik yapı daha iyi belirlenir. Kistin aktivitesini saptamak için kan tetkikleri istenir.

 

Tedavi ve Korunma Nasıl Olur?

Kist hidatik tespit edildikten sonra tipini ve aktivitesini belirlemek için tetkikler yapılır. Küçük veya kalsifiye karaciğer kistlerinde tedavi girişimleri yapıl­maz. Büyüyen veya şikayetlere neden olan karaciğer kist­leri cerrahi yoldan çıkarılır. Akciğer ve kemik kistlerinde de cerrahi tedavi önerilir. İnfeksiyo­nun yayılmasını önlemek için kist çıkarılmadan önce içine iyot veya konsantre tuz solüsyonu injekte edilmelidir.

Son yıllarda uzun süreli mebendazole tedavisi ile bazı hastalarda kistin büyümesinde duraklama, hatta küçülme olabileceği bildirilmektedir.

Hidatik kistli hayvanların organlarının kö­peklere yedirilmemesi, köpeklere düzenli olarak tenya’ya karşı ilaç verilmesi ile hastalık kont­rol altına alınabilir.

 

Share:

Bir cevap yazın